28 Eylül 2012 Cuma

BOYUN ANATOMİSİ

Sınırları üstte, corpus mandibula alt kenarı, ramus mandibulanın arka kenarı, arcus zigomaticus, mastoid proces, linea nucha superior ve protuberentia occipitalis eksterna, altta, incisura jugularis, clavicula ve arkada her iki akromioclaviculer eklem arasında çizilen çizgidir.



Anterior üçgen, submental, digastrik, karotis ve musküler üçgen olarak 4 kısıma ayrılır.
Submental üçgen, digastrik kas ön karnı, hyoid kemik korpusu ve orta hat arasındadır.Bu üçgen içerisinde, V.jugularis anterior ve submental lenf nodları bulunur.
Submental üçgen, digastrik kas ön karnı, hyoid kemik korpusu ve orta hat arasındadır.Bu üçgen içerisinde, V.jugularis anterior ve submental lenf nodları bulunur.
Digastrik üçgen, digastrik kasın ön ve arka karnı ile mandibula alt kenarı arasındadır.Bu üçgen içinde, submandibuler gland ve lenf nodları, arkada parotis kuyruğu, A-V. fasialis, mylohyoid damar ve sinirler, N.hypoglossus bulunur.
Karotis üçgeni, digastrik kas arka karnı, omohyoid kas ve SCM arasındadır.İçersinde, karotis bifurkasyonu, A.thyroidea superior , lingualis, fasialis,faringea asendens ve a. occipitalis, N.hypoglossus, N.laringeus superiorun eksternal ve internal dalı bulunur.
Muskuler üçgen, SCM, omohyoid kas üst karnı ve orta hat arasındadır.İçinde tiroid, larinks ve trakea bulunur.

Servikal fasyalar 2 tabaka halindedir.
1 – Süperfisial servikal fasya
2 – Derin servikal fasya
                              - süperfisial kat(investing)
                              - orta kat(viseral fasya)
                              - derin kat(prevertebral fasya)
Süperfisial servikal fasya
                              Bu fasya boynu önden arkaya saran konnektif doku kılıfıdır.Arkada kalındır ve derin servikal fasya ile yapışıktır.
                              Bu fasyanın sardığı ana yapı platisma kasıdır. Bu fasya ile derin fasya arasındaki potansiyel boşluk cilt ve platismanın boyun organları üzerinde kaymasını sağlar.




Süperfisial kat (investing)
Derin servikal fasyanın süperfisial katı boynu kafa tabanından göğüse kadar sarar. Arkada linea nucha ve servikal spinlere tutunarak başlayıp öne doğru gelerek üstte protuberentia occipitalis eksterna, L.nuchae superior, mastoid proces, zigomatik kemik, mandibula ve hyoid kemiğe tutunur.Altta scapula, klavikula ve manubrium sterniye tutunur.







İnvesting fasya                    
Trapez kasını ve SCM kasını sarar.Sternum üst ucuna tutunurken ikiye ayrılır ve Burns’un suprasternal boşluğunu oluşturur.Bu fasya ayrıca submandibuler ve parotis bezlerini de sarar.Submandibuler bezi  sardıktan sonra stilomandibuler ligamenti yapar.

 



Visseral fasia
Viseral fasya boyun organlarını sarar. Bunlar, farinks, larinks, ösefagus, trakea ve tiroidtir.Ayrıca strep kasları ve karotisin de içinde bulunduğu nörovasküler yapıları sarar.







Prevertebral fasia
Prevertebral fasya, servikal vertebraların önünde yer alır ve paraspinöz kasları sarar. Bu fasya yanlarda transvers çıkıntılara tutunur.





Karotis kılıfı kafa tabanından klavikulaya kadar uzanır. Her üç tabakanın da katkısı ile oluşur.Klavikula seviyesinde, perikondrium ve ana damarların kılıfı ile birleşir,bu nedenle bu kılıf enfeksiyonların mediastene yayılımlarında rol oynar.










SCM kası boyun için önemli mirengi noktalarından biridir ve mastoid apekse tutunarak başlar.Sternum ve klavikulaya yapışarak sonlanır.Bu kasa yüzeyel olarak v.jugularis eksterna geçer.
N. accesorius’tan innerve olur.


Platisma kası mandibula alt kenarı ve yüzün alt kısmının derisinden başlar aşağıda süperfisyal fasya içinde sonlanır.Boyun derisinin gerginliğini sağlar.
İnervasyonu N.fasialisin servikal dalı ile olur.

Suprahyoid Kaslar
Stylohyoid kas, styloid proces’e tutunarak başlar ve hyoid kemiğin büyük boynuzunda sonlanır.
İnervasyonu N.fasialis tarafındandır.
Hyoid kemiği yukarı kaldırır.













Boyun Anatomisi-Suprahyoid Kaslar
Myolohyoid kas, linea mylohyoidea’ya tutunarak başlar orta hatta eşi ile birleşir.Arkada ise hyoid kemiğe tutunur.
İnnervasyonu N.mandibularisten olur.Yutma sırasında ağız tabanını yükseltir.

Geniohyoid kas, korpus mandibulaya tutunarak başlar, hyoid kemik korpusuna tutunur.İnervasyonu N.hypoglossus tarafından sağlanır.Kasıldığında hyoid kemiği ve larinksi yukarı kaldırır.




İnfrahyoid Kaslar
Sternohyoid kas, manibrium sterni ve klavikula başına tutunarak başlar ve hyoid kemik korpusuna tutunarak sonlanır.İnervasyonu ansa servikalisten gelir ve kasıldığında larinks ve hyoid kemik aşağı çekilir.
Omohyoid kasın üst ve alt olarak iki karnı vardır. Üst karın hyoid kemik korpusuna tutunarak başlar, alt karnı incisura scapulaya tutunur. İki karın intermediate tendon adı verilen bir tendon ile birleşir,bu tendon derin servikal fasya tarafından oluşturulur.İnervasyon ansa servikalisten gelir.Kasıldığında, hyoid kemik ve larinksi aşağı çeker.
Sternothroid kas, manibrium sterni ile tiroid kıkırdak alt yüzü arasında uzanır. Ansa servikalisten innerve olur ve larinksi aşağı çeker.
Tyrohyoid kas, hyoid kemik korpusu ile tiroid kıkırdak dış yüzü arasında uzanır.İnervasyonu N. hypoglossus tarafındandır ve hyoid’i aşağı , larinksi yukarı çeker.



-Boyunda önemli damarsal yapılar vardır.
A.karotis kommunis, sağda sternoklaviküler eklem hizasında brakiosefalik arter(innominate arter)den, solda ise üst mediastende direkt aortadan çıkar.
Genellikle hiç yan dal vermez.
Tiroid kıkırdak üst kenarında bifurkasyon yapar,burada kan basıncına hassas karotis cismi vardır.

-A.karotis interna, karotis kılıfı boyunca yukarı doğru ilerleyerek petröz kemikteki karotis kanalına girer.
Genelde boyunda hiç dal vermez.
 -A.karotis eksterna kılıf dışındadır ve boyunda birçok dal verir.İlk dal büyük boynuz hizasından çıkan A.thyroidea superiordur.Daha sonra A.pharyngea ascendens, A.lingualis, A.fasialis, A.occipitalis, A.auricularis posterior dallarını verir.Sonra A.maksillaris interna ve A.temporalis superficialis adlı uç dallarını vererek sonlanır.

Eksternal Karotis Arter
  1. Superior tiroid arter
  2. Ascending faringeal arter
  3. Lingual arter
  4. Fasial arter
  5. Oksipital arter
  6. Posterior auricular arter
  7. Superfisial temporal arter
  8. Maksiller arter
  9. Internal karotis arter


V.jugularis interna, karotis kılıfı içindedir.Foramen jugulare’den başlayıp, toraksta subklavian ven ile birleşir.
Yolu boyunca, fasial, lingual, üst ve orta tiroid venleri bu vene katılır.
V.jugularis interna’nın ön, yan ve arka kısımlarında çok sayıda lenf nodu bulunur.
























V.jugularis eksterna, V.auricularis posterior ile V.fasialis posterior’un birleşmesi ile başlar.Süperfisyal fasya içinde platisma altından ilerler.Aşağıda derin servikal fasyayı delerek subklavian vene katılır.Yolu boyunca, posterior eksternal juguler ven, transvers servikal ven, suprascapular ven, anterior juguler ven katılır.
Boyun sinirsel yapıları
N.Glossofaringeus
Kafatasını juguler foramenden terkeder.Duyusal, motor ve parasempatik lifler içerir. Stylofaringeus kası üzerinde öne ilerler.Üst ve orta konstruktörlerin arasından geçerek tonsil, farinks ve dile dallar verir.

N.vagus
Boyunda ilk dalı faringeal daldır.Bu dal faringeal pleksus oluşumuna katılır.İkinci dal superior laringeal sinirdir. İnternal ve eksternal dalları vardır. İnternal dal vokal kordlar ve larinks mukozasının duyusal inervasyonunu sağlar. Eksternal dal, cricotroid ve inferior konstruktör kasın innervasyonunu sağlar. 3. dal rekurran laringeal sinirdir.Sağda subklavian, solda arkus aortanın altından döner. Cricotiroid kas hariç tüm intrinsik laringeal kasları innerve eder.
Ayrıca meningeal, kardiak ve karotis cismine giden dalları vardır.

N.aksesorius
Kranial(motor) ve spinal(motor + duyusal) olarak iki dalı vardır.İki kısım juguler foramende birleşir, sonra tekrar ayrılır. Kranial kısım vagusa katılır. Spinal kısım internal juguleri çaprazlar. SCM ve trapezius kaslarının motor siniridir.
N. hypoglossus
Dilin motor innervasyonunu sağlar. Hypoglossus kanalından çıkar.Oksipital arterin etrafından geçtikten sonra submandibuler bez altından ve hypoglossus kası üzerinden dil kaslarına dağılır

Servikal pleksus
Deri dalları
Posterior üçgende SCM arka kenarı orta noktasından görünürler.Bunlar n.auricularis magnus, N.oksipitalis minus, N.cutaneus anterior ve N.supraklavikularistir.
N.phrenicus
C3 – C4 – C5 bileşenlerinden oluşur.Anterior scaleni çaprazlar ve toraksa girer.Diyaframın motor siniridir.













































Boyun lenfatik drenajı
Sevikal lenf nodları boyun bölgesi bölgelere ayrılarak incelenir.
Level I – submental ve submandibular lenf nodlarını,
Level II – üst jugulodigastrik grubu,
Level III – orta juguler nodları,
Level IV – alt juguler nodları,
Level V – posterior üçgen grubu,
Level VI – ön kompartman grubu şeklindedir.





















Boyun potansiyel boşlukları
Lateral faringeal boşluk
Pterigopalatin fossa
Mastikatör boşluk
Parotid boşluk
Peritonsiller boşluk
Submandibuler boşluk
Viseral boşluk
Retrofaringeal boşluk
Tehlikeli boşluk(danger space)
Prevertebral boşluk
Karotis kılıfı








 
Mart, 2012
Bahcelievler, Ankara

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder